Handhavingscollege spreekt zich uit over wegwerpbekers Tomorrowland

Het Handhavingscollege heeft op 18 december 2025 uitspraak gedaan in het veelbesproken dossier rond het gebruik van wegwerpbekers tijdens de Tomorrowland editie van 2024. De festivalorganisator werd geconfronteerd met een alternatieve bestuurlijke geldboete van € 27.500 en een aanvankelijk opgelegde voordeelontneming van € 700.000 omdat ze in strijd met de regelgeving alsnog gebruik hadden gemaakt van wegwerpbekers. Het College bevestigt in het aangehaalde arrest de opgelegde geldboete, maar herleidt de voordeelontneming tot € 451.352,12.

Sinds 15 juni 2023 verbiedt de Vlaamse afvalstoffenregelgeving het gebruik van wegwerpbekers op evenementen. Organisatoren moeten werken met herbruikbare bekers en minstens 90% daarvan opnieuw inzamelen. Voor Tomorrowland 2024 vroeg de organisator een uitzondering op dit verbod, maar die werd geweigerd. Tijdens controles stelde de Vlaamse handhavingsdienst vast dat op het festivalterrein alsnog drank werd geserveerd in ongeveer 1,82 miljoen wegwerpbekers.

Het Handhavingscollege bevestigt in zijn arrest dat het verbod op wegwerpbekers bij evenementen rechtsgeldig is. Het gaat niet om een ongeoorloofde productnorm, maar om een toegelaten gebruiksbeperking binnen het Vlaamse afval- en materialenbeleid. Ook de geldboete wordt als evenredig en voldoende gemotiveerd beschouwd. Het College hecht daarbij groot belang aan het bewuste karakter van de inbreuk: de organisator was op de hoogte van zowel het verbod als van de geweigerde uitzondering en heeft ervoor gekozen dit verbod toch naast zich neer te leggen.

Wat de voordeelontneming betreft, oordeelt het Handhavingscollege dat het bedrag van 700.000 euro onjuist werd begroot. Door in 2024 wegwerpbekers te gebruiken, heeft Tomorrowland kosten vermeden die verbonden zijn aan het opzetten en exploiteren van een systeem met herbruikbare bekers. Die uitgespaarde kosten vormen een bruto vermogensvoordeel dat via een voordeelontneming kan worden teruggevorderd.

Het College bevestigt dat kosten die samenhangen met het milieumisdrijf zelf – zoals de aankoop en verwerking van wegwerpbekers – daarbij niet in mindering mogen worden gebracht. Wel moet bij de vergelijking met een wettige situatie rekening worden gehouden met de opbrengsten uit het waarborgsysteem voor niet-teruggebrachte herbruikbare bekers, aangezien dit systeem een essentieel onderdeel vormt van het wettelijk verplichte inzamelsysteem. Daarnaast past het College een realistischer verliespercentage toe voor niet-teruggebrachte bekers.

Het Handhavingscollege stelt zich daarom in de plaats van de administratie en begroot het terug te betalen brutovermogensvoordeel ex aequo et bono op 451.352,12 euro, in plaats van 700.000 euro.

Dit arrest onderstreept dat bestuurlijke handhaving in het milieurecht kan leiden tot aanzienlijke financiële sancties. Voor advies wat betreft bestuurlijke handhaving, kan u contact opnemen met onze vakgroep Bestuurs- en Omgevingsrecht.

Raadpleeg hier het volledige arrest.